بررسی روایی درونی و پایایی نسخة فارسی پرسش‌نامة هیجان‌های تحصیلی ریاضی در مقطع ابتدایی

نوع مقاله: پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی ازجمله روایی درونی و پایایی نسخة فارسی پرسش‌نامة هیجان‌های تحصیلی- مدارس ابتدایی (AEQ-ES) در جامعة دانش‌آموزان ابتدایی شهر تبریز بود. این پرسش‌نامه، هیجان‌های لذت، اضطراب و خستگی را در سه موقعیت تحصیلی (هنگام حضور در کلاس، انجام تکالیف خانگی و آزمون‌دهی) می‌سنجد. در این پژوهش، ابتدا AEQ-ES به زبان فارسی ترجمه شد. بعد از مطالعة مقدماتی و رفع اشکالات، پرسش‌نامه بر دانش‌آموزان گروه نمونه (426 نفر از دانش‌آموزان پایه پنجم شهر تبریز- 216 دختر و 210 پسر) اجرا شد. در این پژوهش، برای تحلیل داده‌ها از تحلیل عاملی تأییدی، آزمون ضریب همبستگی و همچنین تحلیل واریانس چندمتغیری (MANOVA) استفاده شد. نتایج نشان داد که مقیاس‌های AEQ-ES به‌طور قابل قبولی پایا هستند. همچنین نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان داد که ساختار مقیاس‌های پرسش‌نامه برازش قابل قبولی با داده‌ها دارد. نتایج این مطالعه حاکی از آن است که نسخه فارسی AEQ-ES یک ابزار اندازه‌گیری روا و پایایی است که می‌توان برای اهداف پژوهشی و کاربردی در محیط‌های کلاسی مورداستفاده قرار داد. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating of Internal Validity and Reliability of Persian version of the Achievement Emotions Questionnaire in Elementary Schools

نویسنده [English]

  • Akbar Rezaei
چکیده [English]

The purpose of the present research is to investigate psychometric propertiesof Persian version of the Achievement Emotions Questionnaire- Elementary School (AEQ-ES) in Tabriz elementary students’ population. This questionnaire assesses students' enjoyment, anxiety, and boredom related to three types of academic situations (attending class, doing homework, and taking tests).In this research, first, the AEQ-ES was translated into Farsi. After a pilot study and resolving the problems, the Questionnaire were carried out to a sample group consisting of 426 students (216 girls and 210 boys) who were studying in fifth grade in Tabriz elementary schools. Confirmatory Factor Analysis (CFA), Correlation Test and also Multivariate Analysis of Variance (MANOVA) were used to analyze data. Results showed that the AEQ scales are acceptably reliable. Also results of Confirmatory Factor Analysis showed that the structure of Questionnaire Scales have acceptable fit with data. The results of this study indicate that The Persian version of the AEQ-ES is a reliable and valid measurement instrument that can be used for purposes of research and applied goals in classroom settings.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Emotions
  • Mathematics
  • questionnaire
  • Reliability
  • Internal Validity
  • Elementary

باعزت، فرشته؛ صادقی، منصوره‌السادات؛ ایزدی‌فرد، راضیه؛ روبن‌زاده، شرمین. (1391). "اعتباریابی و رواسازی آزمون اضطراب امتحان فریدبن: فرم فارسی". مطالعات روان‌شناختی. 30، 51-66.

پلنت. جولی. (1392). "راهنمای نجات SPSS (راهنمای گام‌به‌گام برای تحلیل داده‌ها با استفاده از برنامه SPSS)" (اکبر رضایی، مترجم). تبریز: انتشارات فروزش. (تاریخ انتشار اثر به زبان ‌اصلی2010).

رضایی، اکبر؛ سیف، علی‌اکبر. (1384). "نقش باورهای انگیزشی، راهبردهای یادگیری و جنسیت در عملکرد تحصیلی". فصلنامه تعلیم و تربیت. 84، 85-43.

رضویه، اصغر؛ سیف، دیبا؛ امامی، عبدالصاحب. (1386). "انطباق و اعتباریابی مقیاس اضطراب ریاضی برای دانش‌آموزان ایرانی". روان‌شناسی و علوم تربیتی. 37، 162-139.

سیف، علی‌اکبر. (1384). "سنجش فرآیند و فرآورده‌های یادگیری (روش‌های قدیم و جدید)". تهران: نشر دوران.

قاسمی، وحید. (1389). "مدل‌سازی معادله ساختاری در پژوهش‌های اجتماعی با کاربرد Amos Graphics." تهران: جامعه‌شناسان.

گراوتر، فردریک. جی.؛ فورزانو، لوری- آن بی. (1393). روش‌های تحقیق برای علوم رفتاری (با تجدیدنظر و اصلاحات) (ترجمه اکبر رضایی). تبریز: انتشارات فروزش. (تاریخ انتشار اثر به زبان ‌اصلی، 2009).

محمدی، حسین‌علی. (1375). "بررسی رابطه اضطراب امتحان، درون‌گرایی، برون‌گرایی دانش‌آموزان، تحصیلات و شغل والدین با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان سال سوم راهنمایی". پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شیراز.

موسوی‌نژاد، عبدالمحمد. (1376). "بررسی رابطه باورهای انگیزشی و راهبردهای یادگیری خودنظم داده‌شده با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان سال سوم راهنمایی". پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران.

 

Arbuckle, J.L. (2006). AMOS -7.0 User’s Guide. Chicago: SPSS.

Bong, M. (2001). Between - and within-domain relations of academic motivation among middle and high school students: Self - efficacy, task value, and achievement goals. Journal of Educational Psychology, 93, 23–34. doi:10.1037//0022-0663.93.1.23.

Browne, M.W. & Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. In K.A. Bollen, & J.S. Long (Eds.), testing structural equation models (pp. 136–162). Beverley Hills, CA: Sage.

Campbell, D.T. & Fiske, D.W. (1959). Convergent and discriminant validation by multitrait - multimethod matrix. Psychological Bulletin, 56, 81–105.

Csikszentmihalyi, M. (1975). Beyond boredom and anxiety. San Francisco, CA: Jossey-Bass.

Fredrickson, B.L. (2001). The role of positive emotions in positive psychology: The broaden-and-build theory of positive emotions. American Psychologist, 56, 218–226.

Goetz, T.; Pekrun, R.; Hall, N.C. & Haag, L. (2006). Academic emotions from a social cognitive perspective: Antecedents and domain specificity of students' affect in the context of Latin instruction. British Journal of Educational Psychology, 76, 289–308.

Graham, J.W.; Collins, N.L.; Donaldson, S.I. & Hansen, W.B. (1993). Understanding and controlling for response bias: Confirmatory factor analysis of multitrait - multimethod data. In R. Steyer, K.F. Wender, & K.F. Widamen (Eds.), Psychometric Methodology (pp. 585–590). Stuttgart and New York: Gustav Fisher Verlag.

Hembree, R. (1988). Correlates, causes, effects, and treatment of test anxiety. Review of Educational Research, 58, 47-77.

Hoyle, R. & Panter, A. (1995). Writing about structural equation models. In R. Hoyle (Ed.), Structural equation modeling: Concepts, issues, and applications (pp. 100–119). Thousand Oaks, CA: Sage.

Knight, G.P.; Virdin, L.M.; Ocampo, K.A. & Roosa, M. (1994). An examination of the cross-ethnic equivalence of measures of negative life events and mental health among Hispanic and Anglo American children. American Journal of Community Psychology, 22, 767–783.

Lazarus, R.S. & Folkman, S. (1984). Stress, appraisal, and coping. New York: Springer.

Lichtenfeld, S.; Pekrun, R.; Stupnisky, R.H.; Reiss, K. & Murayama, K. (2012). Measuring students' emotions in the early years: The achievement emotions questionnaire-elementary school (AEQ-E). Learning and Individual Differences, 22, 190-201.

Peixoto, F.; Mata, L.; Monteiro, V.; Sanches, C. & Pekrun, R. (2015). The Achievement Emotions Questionnaire: Validation for Pre - adolescent Students. European Journal of Developmental Psychology, 12 (4), 472-481.

Pekrun, R. (2000). A social-cognitive, control - value theory of achievement emotions. In J. Heckhausen (Ed.), Motivational psychology of human development: Developing motivation and motivating development (pp. 143–163). NY: Elsevier Science.

Pekrun, R. (2006). The control-value theory of achievement emotions: Assumptions, corollaries, and implications for educational research and practice. Educational Psychology Review, 18, 315–341.

Pekrun, R.; Goetz, T.; Daniels, L.M.; Stupnisky, R.H. & Perry, R.P. (2010). Boredom in achievement settings: Exploring control-value antecedents and performance outcomes of a neglected emotion. Journal of Educational Psychology, 102, 531–549.

Pekrun, R.; Goetz, T.; Frenzel, A.C.; Barchfeld, P. & Perry, R.P. (2011). Measuring emotions in students' learning and performance: The achievement emotions questionnaire (AEQ). Contemporary Educational Psychology, 36(1), 36-48.

Pekrun, R.; Goetz, T.; Titz, W. & Perry, R.P. (2002). Academic emotions in students’ self - regulated learning and achievement: A program of quantitative and qualitative research. Educational Psychologist, 37, 91–106.

Pintrich, P.R.; De Groot, E.V. (1990). Motivational and self - Regulated Learning Components of Classroom Academic Performance. Journal of Educational Psychology, 82, 33-40.

Schutz, P.A. & Pekrun, R. (Eds.). (2007). Emotion in education. San Diego, CA: Academic Press.

Schwartz, N. (1999). Self-reports: How the questions shape the answers. American Psychologist, 54, 93–105.

Stipek, D.J. & Gralinski, J.H. (1991). Gender differences in children's achievement related beliefs and emotional responses to success and failure in mathematics. Journal of Educational Psychology, 83, 361–371.

Stone, A.A.; Turkkan, J.S.; Bachrach, C.A.; Jobe, J.B., Kurtzman, H.S. & Cain, V.S. (2000). The science of self-report: Implications for research and practice. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.

Tabachnick, B.G. & Fidell, L.S. (2007). Using multivariate statistics (5th Ed.). Boston: Pearson.

Weiner, B. (2010). The development of an attribution-based theory of motivation: A history of ideas. Educational Psychologist, 45, 28–36.

Zeidner, M. (1998). Test anxiety: The state of the art. New York: Plenum.