با همکاری مشترک دانشگاه پیام نور و انجمن روانشناسی تربیتی ایران

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.

2 دانشیار گروه مدیریت و کارآفرینی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.

3 استادیار گروه مدیریت آموزشی و کارآفرینی دانشگاه رازی کرمانشاه

4 دانشیار گروه آمار، دانشکده علوم، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.

10.30473/etl.2023.63168.3751

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین فرهنگ سازمانی مدرسه با انگیزش شغلی معلمان با توجه به نقش میانجی توانمندسازی روان‌شناختی انجام شد. روش پژوهش، توصیفی و از نوع طرح‌های همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه معلمان ابتدایی شاغل در شهر اسلام آباد غرب در سال تحصیلی 98-1397 با حجم 513 نفر بود و 219 نفر نمونه با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای انتخاب شدند. ابزارهای سنجش، پرسش‌نامه فرهنگ مدرسه گرونرت (2005)، پرسش‌نامۀ انگیزش شغلی بخشی و همکاران (1386) و توانمندسازی روان‌شناختی اسپریتزر و میشرا (1997) بود. نتایج به دست آمده از آزمون فرضیه‌ها توسط نرم افزار‌های Spss 25 و Smart PLS 3 و با استفاده از آزمون‌های همبستگی و مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری نشان داد که فرهنگ سازمانی با انگیزش شغلی معلمان رابطه مثبت و معناداری دارد. رابطه توانمندسازی روان‌شناختی با انگیزش شغلی معلمان مثبت و معنادار است. رابطه فرهنگ سازمانی مدرسه با توانمندسازی روان‌شناختی معلمان مثبت و معنادار است و در نهایت رابطه فرهنگ سازمانی مدرسه با انگیزش شغلی با توجه به نقش میانجی توانمندسازی روان‌شناختی مثبت و معنادار است. با توجه به نتایج، می‌توان اظهار داشت اگر فرهنگ سازمانی مدرسه و توانمندسازی روان‌شناختی معلمان بالا باشد، انگیزش شغلی معلمان هم بالا خواهد بود.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The relationship between organizational culture of school and teachers’ work motivation considering the intermediary role of psychological empowerment (Case Study: Public Elementary Schools in Eslamabad-e Gharb)

نویسندگان [English]

  • mohammad khaleghi 1
  • nader naderi 2
  • bijan Rezaee 3
  • habib jafari 4

1 Master,Educational Administration, Faculty of Social Sciences, Razi University, Kermanshah, Iran

2 Associate Professor, Department of Management and Entrepreneurship, Faculty of Social Sciences, Razi University, Kermanshah, Iran

3 Assistant Professor, Department of Management and Entrepreneurship, Faculty of Social Sciences, Razi University, Kermanshah, Iran

4 Associate Professor,Department of Statistics, Faculty of Sciences, Razi University, Kermanshah, Iran

چکیده [English]

The present research was performed to investigate the relationship between organizational culture of school and teachers’ work motivation considering the intermediary role of psychological empowerment. A descriptive research methodology with a correlational scheme was adopted. Statistical population of the research was composed of all elementary-school teachers working in the city of Islam-Abad-e-Gharb during 2018/19 educational year, making up a total of 513 individuals, of whom a statistical sample of 219 individuals was selected through cluster sampling. Research instruments included the school cultures scale (SCS) by Gruenert (2005), work motivation scale (WMS) by Bakhshi et al. (2007), and psychological empowerment instrument (PEI) by Spreitzer and Mishra (1997). Results of testing the hypotheses by correlational and structural equations-based tests in SPSS 25 and SmartPLS 3 showed that the organizational culture exhibits a significant positive correlation with the teachers’ work motivation. It was further found that the organizational culture of school is positively and significantly associated with the psychological empowerment of teachers. Finally, the relationship between organizational culture of school and teachers’ work motivation, considering the intermediary role of psychological empowerment, was found to be significant and positive. According to the results, it can be stipulated that one may expect strong work motivation among teachers should the organizational culture of school as well as psychological empowerment of teachers be at high levels.

کلیدواژه‌ها [English]

  • culture
  • motivation
  • teacher
  • school
  • psychological empowerment
ابطحی، سیدحسین و عابسی، سعید (1393)، توانمندسازی و اگذاری کار و تفویض اختیار. تهران: فوژان
احمدی چنگی، سحر؛ نیسی، عبدالکاظم و ارشدی، نسرین (1394)، رابطه متغیرهای شخصیتی و سازمانی با انگیزش شغلی. علوم رفتاری، دوره 32، شماره 2، ص 157-147
اصفهانی اصل، مریم و صداقت جو، مسعود (1394)، رابطه سبک رهبری، عدالت سازمانی و توانمندسازی روان‌شناختی با انگیزش شغلی و تعهد سازمانی. فصلنامه علمی پژوهشی زن و فرهنگ، سال ششم، شماره 24، ص 94-81
امجد زبردست، محمد، غلامی، خلیل و نعمتی، سمیه (1394)، تأثیر سبک رهبری توزیعی مدیران بر اثربخشی مدارس به واسطه گری انگیزش معلمان وخوش بینی تحصیلی آنان در سطح مدارس متوسطۀ شهر سنندج: ارائه یک مدل. فصلنامه علمی پژوهش در یادگیری آموزشگاهی و مجازی، سال دوم، شماره 7، ص 26-7
انتصار فومنی، غلامحسین (1394)، رابطه انگیزش شغلی، دلبستگی شغلی و تعهد سازمانی معلمان با بهره‌وری مدیران در سازمان آموزش‌وپرورش استان زنجان. مدیریت بهره وری، سال نهم، شماره 32، ص 190-171
پاک‌دل، سعید؛ ابراهیمی، محسن و ارسطو، ایمان (1393)، شناخت فرهنگ سازمانی بر اساس مدل دنیسون .مدیریت فرهنگ سازمانی، دوره 12، شماره 4، ص 741-761
توانایی شاهرودی، عفت و مهرام، بهروز (1389)، بررسی میزان توانمندی معلمان مقطع ابتدایی و رابطه آن با مولفه‌های فرهنگ سازمانی مدرسه. رویکردهای نوین آموزشی، سال پنجم، شماره 2، ص 40-23
حسینی روش، سیدمحمدحسین، نخعی مقدم، مهسا (1398). نقش میانجی توانمندسازی روانشناختی کارکنان در رابطه فرهنگ سازمانی با انگیزش شغلی. توانمندسازی سرمایه انسانی، دوره 2، شماره 1، ص 10-1
حیدری فرد، رضا؛ زین آبادی، حسن رضا؛ بهرنگی، محمدرضا و عبدالهی، بیژن (1395)، ایجاد ساختار توانمندساز و حامی نوآوری لازمه تحقق مدارس نوآور. مدیریت بر آموزش سازمان ها، سال ششم، شماره2، ص 151-115.
خراسانی، باباصلت و زمانی منش، حامد (1396). نقش انگیزش شغلی در یادگیری سازمانی و توانمندسازی روان‌شناختی در راستای بهبود عملکرد اقتصادی کارکنان شهرداری. اقتصاد و مدیریت شهری، دوره پنجم، شماره 3، ص 111-97
خزائی، علی (1395)، بررسی رابطه فرهنگ سازمانی و انگیزش شغلی کارکنان و اساتید دانشگاه‌های خراسان جنوبی، مطالعات مدیریت و کارآفرینی، دوره 2، شماره3، ص 211-197
رابینز، استیفن (1395)، مبانی رفتار سازمانی، ترجمه: علی پارسائیان، سید محمد اعرابی. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی
رضائیان، علی (1387). مبانی رفتار سازمانی. تهران: سمت
سمیه، شیخی (1386)، بررسی رابطه بین توانمندسازی منابع انسانی و انگیزه وظایف کاری کارکنان، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبایی
شفی، آرزو (1385)، رابطه توانمندسازی کارکنان و یادگیری سازمانی در شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران
شفیعی، زاهده؛ پورکیانی، مسعود؛ امیری، افلاطون (1395)، بررسی انواع ارتباط شخصیت‌های آناگرام با نظریه‌های انگیزش، فصلنامه مطالعات رفتار سازمانی، دوره پنجم، شماره 4، ص 182-151
عزیزی نژاد، بهاره و قالی زاده کلهر، احمد (1397)، رابطه بین فرهنگ سازمانی و عدالت سازمانی با موفقیت شغلی مدیران مدارس. مدیریت مدرسه، دوره ششم، شماره 1، ص 243-227
علیزاده فنائلو، فریبا (1393)، بررسی فرهنگ سازمانی و تأثیر آن بر انگیزش شغلی کارکنان ستادی وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد، واحد تهران مرکزی
غلامی حیدرآبادی، زهرا (1390)، بررسی رابطه مو لفه‌های فرهنگ سازمانی با انگیزش و فرسودگی شغلی مشاوران شهر تهران. فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، سال دوم، شماره 7، ص 121-103
فرمانی، مرضیه و راونگرد، رامین (1393)، رابطه بین توانمندسازی و یادگیری سازمانی در میان کارکنان دانشگاه علوم پزشکی شیراز، مدیریت اطلاعات سلامت، دوره 11، شماره 6، ص 789-798
قربانخانی، مهدی؛ صالحی، کیوان؛خدایی، ابراهیم؛ مقدم زاده، علی و دهقانی، مرضیه (1401). پژوهش در یادگیری آموزشگاهی و مجازی، سال دهم، شماره 1، ص 125-109
قلتاش، عباس (1393)، رابطه فرهنگ سازمانی و هوش سازمانی با رضایت شغلی کارکنان. رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، سال پنجم، شماره 3، 128-115
کریمی جعفری، فاطمه، حقیقی کفاش، مهدی و بهرامی، امیر (1392)، رابطه بین فرهنگ سازمانی و توانمندسازهای مدل تعالی سازمانی با تاکید بر نقش تعهد عاطفی کارکنان صنعت بیمه. پژوهشنامه بیمه، سال سوم، شماره 1، ص 179-153
کولایی، قدرت اله، زاهد بابلان، عادل، معینی کیا، مهدی و رضایی شریف، علی (1397)، ویژگی‌های روان‌سنجی پرسش‌نامه فرهنگ سازمانی. مطالعات آموزشی و آموزشگاهی، سال ششم، شماره 16، ص 72-51
گوهری پور، محمد صادق؛ غفوری، فرزاد و نادری، امیر (1392)، ارتباط عوامل توانمندسازی منابع انسانی و انگیزۀ انجام وظایف کاری در سازمان تربیت بدنی جمهوری اسلامی ایران (وزارت ورزش و جوانان) مطالعات مدیریت ورزشی، سال پنجم، شماره 19، ص 108-93
محمدی، رضا؛ صباغیان، زهرا و صدق پور، بهرام صالح (1384)، علل انگیزش معلمان دوره ابتدایی استان کردستان به تحصیل در آموزش عالی. پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، دوره 11، شماره 3، ص 77-53
مرادی، محمدعلی (1395)، بررسی رابطه توانمندسازی مدیران با انگیزه شغلی معلمان دوره ابتدایی شهرستان شهریار. پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه علامه طباطبایی
ملکی، صادق و پورحیدر، رحیمه (1387)، بررسی وضعیت انگیزش شغلی معلمان با توجه به سبک رهبری مدیران در مدارس.آموزش و ارزشیابی، دوره 1، شماره 1، ص 146-127
مومن فر، زهرا؛ دستیار، وحید و رمضانی، گل افروز (1400)، نقش واسطه ای مدیریت کیفیت جامع در رابطه فرهنگ سازمانی و انگیزش شغلی. توسعه حرفه ای معلم، سال ششم؛ شماره 1، ص 77-57
میرقائمی، زهرا سادات (1389)، بررسی رابطه فرهنگ سازمانی با انگیزش شغلی دبیران دبیرستان‌های دولتی دخترانه شهر تهران.. پایان نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت آموزشی، دانشگاه ازاد تهران مرکزی
نعامی، عبدالزهرا؛ تقی پور، آذین و نیسی، عبدالکاظم (1389)، رابطه فرهنگ سازمانی با انگیزش شغلی، اشتیاق شغلی و رفتارهای نوآورانه با میانجی‌گری توانمندسازی روان‌شناختی. علوم رفتاری، دوره 5، شماره 4، ص 333-325
نمامیان، فرشید و فیض الهی، صادق (1394)، تأثیر فرهنگ سازمانی بر عملکرد سازمان با نقش میانجی نوآوری. مدیریت فرهنگی، دوره 12، شماره 3، ص 34-20
هرسی، پال؛ بلانچارد، کنث (1392)، مدیریت رفتار سازمانی. ترجمه: دکتر علی علاقه بند، تهران: انتشارات امیرکبیر
 
 
Afzali, A., Arash Motahari, A., & Hatami Shirkouhi, L. (2014). Investigating the influence of perceived organizational support, psychological empowerment and organizational learning on job performance. an empirical investigation. Tehnički vjesnik 21 (3) , 623-629.
Bhatti, O. K., Aslam, U. S., Hassan, A., &. (2016). Employee motivation an Islamic perspective. Humanomics32 (1) , 47-33.
Bogler, P., Somiech, A. (2004). Empowerment and commitment. Teaching and Teacher Education, 20 (3), 277-279.
Buelens, M, Broeck, H.V.D., Vanderheyden, K., Kreitner, R. and Kinicki, A. (2006 ). Organizational Behaviour, McGraw-Hill, Maidenhead.
Bui, H., Liu, G., & Footner, S. (2016). Perceptions of HR practices on job motivation and work-life balance. mixed drives and outcomes in a labor-intensive sector. International Journal of Manpower , 1-32.
Chaiprasit, K., & Santidhiraku, O. (2011). Happiness at work of employees in small and medium-sized enterprises, Thailand. Procedia-Social and Behavioral Sciences25, 189-200.
Denison, D.; Cho, H. J.; Young, J. (2000). How family business culture is different published in Diagnosing Organizational Culture: a model. International for management development .
Dimas, I. D., Rebelo, T., & Lourenço, P. R. (2015). Learning conditions, members motivation and satisfaction. a multilevel analysis. The Learning Organization. 22 (2) , 131-147.
Fook, C. Y., Brinten, L., Sidhu, G. K., & Fooi, F. S. (2011). Relationships between psychological empowerment with work motivation and withdrawal intention among secondary school principals in Malaysia. Procedia-Social and Behavioral Sciences15, 2907-2911.
Gruenert,S. (2005). Correlations of collaborative school cultures with student achievement. Nassp Bulletin. 89 (645) , 43-55.
Hampton D. (2007). Contemporary management, 2nd ed. Delhi: McGraw Hill.
Imran, M., Rizvi, S. H. M., & Ali, B. (2011). Impact of organizational learning on organizational performance. International. Journal of Academic Research, 3 (4) , 424-427.
iran nejad parizi, mehdi. (1996). organization and management: theory and practice. iran banking institute. thirth editing .
Islam, T., Khan, M. M., & Bukhari, F. H. (2016). he role of organizational learning culture and psychological empowerment in reducing turnover intention and enhancing citizenship behavior. The Learning Organization, 23 (2/3) , 169-156.
Joo, B. K., & Shim, J. H. (2010). Psychological empowerment and organizational commitment:the moderating effect of organizational learning cul ture. Human Resource Development International. 13 (4) , 425-441.
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and psychological measurement, 30 (3), 607-610.‏
lam, Steve Y. W; tang, Conrad H. W;. (2003, June 1). Motivation of Survey Employees in Construction Projects. Geospatial Engineering , pp. 66-61.
Panagiotakopoulos, A. (2014). Enhancing s t a f f mot i va t i on i n “ t ough” pe r i ods. impl icat ions for business leaders Strategic Direction, 30 (6) , 35-36.
Petri, Herbert. (2012). Motivation: Theory, research, and application. Cengage Learning Application.
Ravangard, R., Sajjadnia, Z., Farmani, M., & Bahadori, M. (2014). Relationship Between Organizational Learning and Employees' Empowerment: A Case Study Among Medical Sciences Staff. Health. scope,3 (2) .
Ringle, C. M., Sarstedt, M., & Schlittgen, R. (2013). Genetic algorithm segmentation in partial least squares structural equation modeling. OR Spectrum, 36 (1) , 251–276.
Sangar, R., & Rangnekar, S. (2014). Psychological empowerment and role satisfaction as determinants of creativity. Asia-Pacific Journal of Management Research and Innovation10 (2), 119-127.
Selamat, N., Samsu, N. Z., & Kamalu, N. S. M. (2013). he impact of organizational climate on teachers’ job performance.‏. 71-82.
Sinha, S., Priyadarshi, P., & Kumar, P. (2016). Organizational culture, innovative behaviour and work related attitude. Journal of Workplace Learning.‏
Spreitzer, G. M., & Doneson, D. (2005). Musings on the past and future of employee empowerment. Handbook of organizational development,4, 10-5.
Thanomwan, P., & Buncha, P. (2014). Relationship between organization culture and sufficiency school management. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 116, 796-801
Wilson, F.M. (2004). Organizational Behaviour and Work. A Critical Introduction,.